New post

od początku
Śledź
1939live
Śledź Polsat
Viasat History

Jędrzej Moraczewski

Pierwszy premier II Rzeczpospolitej pomiędzy listopadem 1918 i styczniem 1919.

Jędrzej Moraczewski

Pierwszy premier II Rzeczpospolitej pomiędzy listopadem 1918 i styczniem 1919.

Huraganowy ogień artyleryjski na Warszawę przeraża nas. Co z Warszawy zostanie? Czy tylko kupa gruzów? A swoją drogą Czuma76 i Starzyński” okazali się pierwsza klasa. W dzień auta i motocykle głuszą huk armat, ale w nocy... A może bombardowanie w nocy silniejsze? Ludzi bardziej trwoży. Spać nie mogą, tzn. wypocząć. Tu nam co dzień przepowiadają, że Warszawa już kaput. A ona po bohatersku się trzyma.

Wczoraj rano były lepsze wiadomości. Nie wiem czy to bujanie czy prawda. Przed południem przyszło trzech wojskowych żądając broni. Weszli z wydobytymi rewolwerami pytając o mnie. Stasia myślała, że mnie zastrzelą. Przyleciała z płaczem do mnie do ogrodu. Zabrali rewolwer, trzy dubeltówki (w tym jedna z popsutym zamkiem, a dwie dobre) i sportowy sztucerek ofiarowany mi w piętnastą rocznicę rządu ludowego.

Noc przeszła spokojnie i niespokojnie. Nas nikt nie nagabywał, ale strzałów pod Warszawą nie słychać. Z tych taborów, które koło nas przeszły wnioskuję, przewaliło się więcej niż dywizja w ataku na Pragę. Dziś nasze radio podało, że Niemcy wzięli Zamość. Równocześnie, że armia nasza z Poznania i Pomorza prze od Kutna na Warszawę. Przypuszczam, że Niemcy starają się ją otoczyć, a ona przebija się przez nich. Będzie to bardzo ważna bitwa, czy decydująca o losach kampanii czy tylko epizod?

Na północy odbiliśmy Płońsk i Ciechanów. Natomiast przez Ostrołękę ciągnie na Wyszków armia niemiecka z zamiarem odcięcia Warszawy od wschodu. Nasza armia z prawego brzegu Wisły skoncentrowana nad rzeczką Wilgą niedługo ruszy do kontrnatarcia. Pod Warszawą Niemiec odepchnięty. Pruszków w naszych rękach. Armia poznańska nietknięta posuwa się w kierunku Łodzi.

Co zatem prawdy, a co fantazji i kombinacji oczywiście niepodobna ocenić. Ale tego gówniarza, który zamknął poczty, unieruchomił telefon i nie zorganizował poczt polowych jednak należałoby rozstrzelać jako zdrajcę Polski i winnego śmierci wielu ludzi, nieszczęścia dziesiątek tysięcy uchodźców.

Bałagan przesuwa się dalej. Poczty przestały funkcjonować. W Sulejówku poczta zamknięta. Poczmistrzyni p. Drożdżowa obawia się odpowiedzialności za to, że nie wywiozła swojej ajencji pocztowej. Zosia podtrzymywała ją na duchu, obiecując pełną obronę przed odpowiedzialnością za niedezorganizowanie poczty. Żandarmi z willi Marszałka odeszli na rozkaz swej władzy przełożonej. Stacja kolejowa nieczynna. Elektrownia również.

Od początku br. wydawało mi się, że wojna z Niemcami jest nieuniknioną. Od przesiąknięcia do mnie wiadomości o żądaniu Niemców:

1) Gdańsk wraca do Rzeszy nie tylko faktycznie, ale także formalnie,

2) Pas szerokości 25 kilometrów przez Pomorze połączy Rzeszę z Prusami Wschodnimi, a odetną Polskę od morza,

3) Węzeł kolejowy Bogumin Polska oddaje Rzeszy.

Od przesiąknięcia z Zamku wiadomości, że Śmigły nie dopuścił do pertraktacji z Niemcami na temat tych żądań, tylko zarządził mobilizację dwóch roczników piechoty, sądziłem, że wojna wybuchnąć musi w bieżącym roku. Hitler nie może się cofnąć. Ale po podpisaniu sojuszu z Anglią, tj. przed dwoma tygodniami”, zmieniłem zdanie. Pakt Niemiec z Sowietami napełnił mnie nadzieją, że może do wojny nie dojdzie.