New post

od początku
Śledź
1939live
Śledź Polsat
Viasat History
✍    Also today

Poufny protokół

Jeśli obywatele niemieccy lub inne osoby pochodzenia niemieckiego, mieszkający w strefie interesów ZSRR, wyrażą chęć przeniesienia się do Niemiec lub strefy interesów niemieckich, rząd ZSRR nie będzie im tego utrudniać. Wyraża także zgodę na to, że takie przeniesienie się zostanie przeprowadzone przez upoważnione osoby rządu niemieckiego w porozumieniu z odpowiednimi władzami lokalnymi, oraz że nie będą przy tym naruszone prawa majątkowe imigrantów.

Analogiczne zobowiązanie przyjmuje na siebie rząd niemiecki w stosunku do osób pochodzenia ukraińskiego lub białoruskiego, zamieszkujących w strefie jego interesów.

Halo, halo! Czy nas słyszycie? To nasz ostatni komunikat. Dziś oddziały niemieckie wkroczyły do Warszawy. Braterskie pozdrowienie przesyłamy żołnierzom polskim walczącym na Helu i wszystkim walczącym, gdziekolwiek się jeszcze znajdują. Jeszcze Polska nie zginęła! Niech żyje Polska!

Po heroicznej obronie, wobec przytłaczającej przewagi wroga, Warszawa poddała się. Hitler może więc zwrócić swoją uwagę na zachód, ale dopiero okaże się, czy będzie na tyle odważny i głupi zarazem, by zadać pierwszy poważny cios. 

Zjadłem w Coquille lunch z Charlesem Ritchie z Canada House//Domu Kanadyjskiego. Był w całkiem dobrym nastroju i powiedział, że to, co go naprawdę przygnębiło, to próba wskrzeszenia tych wszystkich piosenek, scen i emocji z 1914 roku. To było jak siedzenie w poczekalni u dentysty i przeglądanie kolejnych stron w czasopismach sprzed dwudziestu pięciu lat.

Moim zdaniem kluczowe jest, aby w nieuzasadniony sposób nie upokarzać narodu niemieckiego i nie żądać repracji. Ponadto do konfederacji należy włączyć obszary czysto niemieckie, takie jak Gdańsk i Sudety. Oczywiście to będzie problem. Bo, choć wielu zgodzi się, że Niemcy trzeba potraktować wielkodusznie, inni, zwłaszcza Francuzi, opowiedzą się za jak najsurowszymi warunkami pokojowymi. Przypuszczam, że koniec końców, podobnie jak w Wersalu, dojdzie do kompromisu, co w konsekwencji wzbudzi niezadowolenie i oburzenie w Niemczech, na których jakiś następny Hitler będzie w stanie zbudować kolejny diaboliczny system.

Bogu dziękować, że uszedłem z tego z życiem!

Wczorajsza noc przejdzie do historii jako kolejna masakra św. Bartłomieja – przy czym koszmar i liczba ofiar wczorajszej znacznie przewyższyły koszmar poprzedniej. W czasie masakry św. Bartłomieja zabijano z ręcznie złoconej broni; w czasie Nocy Warszawskiej masowych zabójstw dokonywała ciężka artyleria na metropolii pełnej spokojnych mieszkańców.

Hitler dotrzymał obietnicy. Aby niszczyć bezlitośnie, ale jednocześnie pozostać "niewinnym w świetle prawa", zabezpieczył się odpowiednimi paragrafami, na wypadek gdyby sumienie świata (o ile coś takiego w ogóle istnieje!) postawiło go jednak przed sądem.

Do miasta wkroczyli Rosjanie. W mieście jest dalej brak żywności, odzieży, obuwia, w ogóle wszystkiego. Przed każdym otwartym sklepem stoja ogonki. Szczególnie Rosjanie chętnie kupują tu rozmaite przedmioty. Robią obławy na zegarki, na materiały buty itd.

Dziwna jest ta Czerwona Armia. Nie można odróżnić oficera od szeregowca. Wszyscy są odziani w jednakowy jakiś szaro-brunatny mundur, mówią niezrozumianym do mnie językiem, nazywają się wzajemnie Towarisz. Czasem jednak twarze oficerów są bardziej inteligentne. Cała Polska jest zalana przez wojska niemieckie i rosyjskie. Jedyna wyspa, która się broni, to jest Warszawa. Rząd wyjechał za granicę... a ja tak wierzyłam. Zobacz więcej

Niemiecko-radziecki układ o przyjaźni i granicy między ZSRR i Niemcami

Artykuł І

Rząd ZSRR i rząd niemiecki ustalają na terytorium byłego państwa polskiego linię, stanowiącą granicę pomiędzy obopólnymi interesami państwowymi. Zostanie ona naniesiona na załączoną mapę i będzie szczegółowo opisana w dodatkowym protokole.

Artykuł II

Obie strony uznają ustaloną w artykule I granicę obopólnych interesów państwowych za ostateczną i pozbawią inne mocarstwa jakiejkolwiek ingerencji w tę decyzję.

Artykuł II

Konieczną zmianę ustroju państwowego na terytorium na zachód o wskazanej w artykule linii przeprowadza rząd niemiecki, na terytorium na wschód od linii – rząd ZSRR.

Artykuł III

Rząd ZSRR i rząd niemiecki traktują wyżej wymienioną zmianę ustroju jako pewny fundament dla dalszego rozwoju przyjaznych stosunków pomiędzy narodami.

Dzisiaj generał Sikorski objął dowództwo wojsk polskich we Francji.

Warszawa się nie poddała. Podobno trwają pertraktacje z gen. Rómmlem. W nocy nie było nigdzie słychać huku armat. Jesteśmy ograniczeni do własnych kombinacji na podstawie samych niewiadomych. Rosja, Japonia, Szwajcaria, Włochy. Nasze siły? Nasz rząd? Lwów? Wilno? Brześć? Wszystko, co piszą pisma niemieckie ma na celu propagandę w swoich szeregach i między nami. Propaganda może być oparta o prawdę, ale nie musi. Może i inaczej. My na razie radzimy sobie jak umiemy. Brak chleba.

Kapitulowała Warszawa. Podobno kapitulowała bez zastrzeżeń. Zdaje się, że kapitulacja nastąpiła z powodu zupełnego wyczerpania amunicji. Oczywiście obrona Warszawy lub jej kapitulacja nie mają żadnego wpływu na losy wojny, które na terenie Polski, o ile chodzi o działania wojenne, są już całkowicie przesądzone. Obrona Warszawy była już tylko epizodem, co prawda pięknym i wspaniałym, ale epizodem o charakterze moralnym nie zaś militarnym. Obrońców Warszawy cześć!

Nie, nie jestem pewna daty. Vita je tutaj lunch. Porzucę R. o 12 i poczytam coś prawdziwego. Nie mogę pozwolić, aby mózg przestał mi pracować. Krótkie celne notatki. Choć pod koniec książki mózg działa mi na zwolnionych obrotach, mogłabym z przyjemnością skrobnąć jakiś artykuł albo kawałek fikcji. Dlaczego by nie zrobić sobie przerwy? Czyż to właśnie nie moja sumienność zabiła “Lata”? Więc przerzucam się na Stevensona – “Dr Jekyll i Mr Hyde” – niezbyt mi się podoba. Bardzo ładna wrześniowa pogoda. Wiatr, ale piękne światło. A mnie się litery nie składają.

Tajny dodatkowy protokół

Niżej podpisani upoważnieni przy zawarciu radziecko-niemieckiej umowy o granicy i przyjaźni wyrazili swoją zgodę na poniższe:

Obie strony nie zezwolą na swoich terytoriach na żadną polską agitację, działającą na terytorium innego państwa. Zniszczą taką agitację w zarodku na swoich terytoriach i będą się nawzajem informować o konkretnych przedsięwzięciach dla tego celu.

Z miejsc w dużej środkowej loży mogliśmy podziwiać doskonały występ i niepowtarzalny urok rosyjskiego baletu. Wielokrotnie słyszałem, że współczesna rosyjska sztuka operowa i baletowa jest na takim samym poziomie, jak za czasów cara. Primabalerina, która przybyła do nas z Leningradu, tańczyła przepięknie. (Pamiętam, jak 25 lat temu, jeszcze przed I wojną światową, miałem okazję podziwiać występ niezwykłej Anny Pawłowej w domu mych nowojorskich przyjaciół). Chciałem osobiście podziękować balerinie, ale hrabia Schulenburg powiedział, że nie wypada. Wysłałem jej kwiaty w nadziei, że nie wywoła to negatywnych konsekwencji na Kremlu.

Rano aeroplany z krzyżem niewiadomego na razie pochodzenia. W biurze rozdano pobory na ulicy wyrzynają kawały mięsa z padłych koni. Stójka w bramie od 2 do 5 w nocy. Wypłata pensji w biurze.

Bolszewicy podchodzą aż pod Lublin. Z ciekawością czekamy, co to będzie. Podobno zawarty traktat z Niemcami, zmieniono granicą z Sowietami, która pójdzie górnym brzegiem Narwi, Nurcem, Bugiem do Krystynopola, koło Rawy Ruskiej, Sanem do jego ujścia. Oprócz Warszawy broni się jeszcze Modlin. Jednak Warszawa zgłasza gotowość kapitulacji.

Jechaliśmy szybko i o 9 wieczorem byliśmy w Stockholmie. Zatrzymaliśmy się w Grand Hotelu. Nim poszliśmy spać, odwiedziliśmy rodziców. Akurat tego dnia przeprowadzili się ze starego mieszkania przy Odengatan do nowego, przyjemnego przy Linnégatan, naprzeciw koszar Göta Lifgarde. Miło było ich uściskać po wszystkich przygodach.

Benzynę na przejazd przez Szwecję na prośbę UD otrzymałem od szefa policji w Hälsingborgu.